VI DIỆU PHÁP
Abhidhamma Piṭaka · Pāli · Việt · English · Chú giải
Đọc:

← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển

THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP

Cảnh lớn

Pāli: mahantārammaṇa · Việt: Cảnh lớn

Cảnh lớn (Pāli: mahantārammaṇa) là thuật ngữ về cảnh (ārammaṇa), tức đối tượng được tâm nhận biết trong hệ thống phân tích Vi Diệu Pháp. Thuật ngữ mahantārammaṇa phân loại cảnh theo tiêu chí thể hiện trong tên, chẳng hạn quy mô, thời tính h
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.

Giải thích đầy đủ

Cảnh lớn (Pāli: mahantārammaṇa) là thuật ngữ về cảnh (ārammaṇa), tức đối tượng được tâm nhận biết trong hệ thống phân tích Vi Diệu Pháp.

Thuật ngữ mahantārammaṇa phân loại cảnh theo tiêu chí thể hiện trong tên, chẳng hạn quy mô, thời tính hoặc quan hệ với tiến trình tâm. Tiêu chí đó là phần quyết định phạm vi của mục từ.

Cần phân biệt mahantārammaṇa với môn (dvāra), vật (vatthu) và các loại cảnh khác. Cùng là đối tượng của tâm không có nghĩa các phân loại ārammaṇa có thể dùng thay cho nhau.

Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Cảnh lớn là cảnh ngũ môn đủ mạnh cho lộ tâm tiến khá xa nhưng không nhất thiết có đầy đủ mọi chặng như cảnh rất lớn.
Giải thích thuật ngữ: Phân loại này dựa vào khả năng của cảnh duy trì tiến trình trước khi cảnh hết hiệu lực. Cần đọc cùng sơ đồ lộ tâm để thấy vị trí kết thúc cụ thể.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Lộ ngũ môn; Cảnh rất lớn; Cảnh nhỏ.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Cảnh lớn; mahantārammaṇa.

Phạm vi của mục Cảnh lớn (mahantārammaṇa) được giữ theo nhóm DVARA_VATTHU_ARAMMANA; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.

Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.

Nguồn và ghi chú

B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.

Biên soạn: Tâm Học · Revision 1