VI DIỆU PHÁP
Abhidhamma Piṭaka · Pāli · Việt · English · Chú giải
Đọc:

← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển

THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP

Nhẹ tâm tâm sở

Pāli: cittalahutā-cetasika · Việt: Nhẹ tâm tâm sở

Nhẹ tâm tâm sở (Pāli: cittalahutā-cetasika) thuộc nhóm tịnh hảo về nhẹ nhàng, nói đến tính nhẹ của danh thân hoặc tâm. Trong Vi Diệu Pháp, mục cittalahutā-cetasika cần được đọc như tên của một yếu tố tâm lý có tiêu chí riêng. Việc xác định
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.

Giải thích đầy đủ

Nhẹ tâm tâm sở (Pāli: cittalahutā-cetasika) thuộc nhóm tịnh hảo về nhẹ nhàng, nói đến tính nhẹ của danh thân hoặc tâm.

Trong Vi Diệu Pháp, mục cittalahutā-cetasika cần được đọc như tên của một yếu tố tâm lý có tiêu chí riêng. Việc xác định tâm nào có tâm sở này và quan hệ với các tâm sở khác phải theo bảng phân loại tương ứng, không suy rộng chỉ từ bản dịch tiếng Việt.

Điểm cần phân biệt là nhẹ nhàng với khinh an và các phẩm chất thích ứng/thuần thục/chánh trực. Phần này là lời giải thích biên soạn để tra cứu, không phải nguyên văn kinh điển.

Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Tâm sở làm tâm trở nên nhẹ, nhanh nhạy và ít trì trệ.
Giải thích thuật ngữ: Nhẹ tâm là một phẩm chất tịnh hảo. Nó không đồng nghĩa với tâm phóng túng; sự nhẹ nhàng ở đây đi cùng các pháp tịnh hảo khác và hướng tới khả năng hoạt động thích hợp.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Abhidhamma; Cetasika; Sobhana; Kusala; Citta.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Nhẹ tâm tâm sở; cittalahutā-cetasika.

Phạm vi của mục Nhẹ tâm tâm sở (cittalahutā-cetasika) được giữ theo nhóm CETASIKA_TAM_SO; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.

Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.

Nguồn và ghi chú

B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.

Biên soạn: Tâm Học · Revision 1