← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển
THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP
Đạo chi duyên
Đạo chi duyên (Pāli: maggaṅga-paccaya) là thuật ngữ thuộc hệ thống duyên (paccaya), dùng để chỉ một kiểu quan hệ điều kiện giữa các pháp trong phân tích Vi Diệu Pháp. Điểm trọng tâm của maggaṅga-paccaya là cách một pháp hoặc nhóm pháp làm đ
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.
Giải thích đầy đủ
Đạo chi duyên (Pāli: maggaṅga-paccaya) là thuật ngữ thuộc hệ thống duyên (paccaya), dùng để chỉ một kiểu quan hệ điều kiện giữa các pháp trong phân tích Vi Diệu Pháp.Điểm trọng tâm của maggaṅga-paccaya là cách một pháp hoặc nhóm pháp làm điều kiện cho pháp khác theo kiểu quan hệ được xác định bởi chính tên duyên. Vì vậy cần giải thích quan hệ nhân duyên cụ thể, không giản lược mọi paccaya thành quan hệ nguyên nhân–kết quả thông thường.
Cần phân biệt maggaṅga-paccaya với các duyên khác trong hệ thống Paṭṭhāna; nhiều duyên có thể cùng hiện diện trong một trường hợp nhưng mỗi tên biểu thị một phương thức điều kiện riêng.
Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Các chi phần có tính dẫn đường làm điều kiện cho các pháp đồng sinh.
Giải thích thuật ngữ: Đạo duyên được giải thích qua các chi có chức năng đưa dòng tâm theo một hướng. Trong ngữ cảnh khác nhau có thể xét chi thiện hay bất thiện tương ứng; vì vậy không nên đồng nhất mọi “đạo chi duyên” với riêng Bát Thánh đạo siêu thế.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Đạo duyên; Bát chánh đạo; Tà kiến.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Đạo chi duyên; maggaṅga-paccaya.
Phạm vi của mục Đạo chi duyên (maggaṅga-paccaya) được giữ theo nhóm PACCAYA_DUYEN_HE; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.
Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.
Nguồn và ghi chú
B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.