← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển
THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP
Nhĩ thức (sotaviññāṇa)
Nhĩ thức (sotaviññāṇa) là tâm nhận biết cảnh âm thanh trong tiến trình qua tai. Nó không bao gồm toàn bộ việc nhận ra lời nói, hiểu nghĩa hay thích/ghét âm thanh.
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.
Giải thích đầy đủ
Vi Diệu Pháp tách việc “nghe” đời thường thành các chức năng. Nhĩ thức chỉ nhận biết cảnh âm thanh trong phạm vi chức năng của nó. Việc biết người nào đang nói, hiểu câu nói hay sinh phản ứng cảm xúc thuộc các phần khác của tiến trình.Cách phân tích này giúp người học quan sát rằng kinh nghiệm tưởng như tức thời thực ra được hệ thống pháp học chia thành nhiều chức năng.
Bản chất và chức năng
Chức năng chính là nghe/nhận biết cảnh âm thanh khi đủ điều kiện tương ứng.Phân biệt với khái niệm dễ nhầm
Không đồng nhất nhĩ thức với nhĩ căn hoặc nhĩ môn. Cũng không gán việc hiểu ngôn ngữ cho riêng nhĩ thức.Ví dụ dễ hiểu
Nghe một câu tiếng nước ngoài mà không hiểu nghĩa cho thấy ở mức sư phạm có thể phân biệt nhận biết âm thanh với hiểu nội dung.Vị trí trong hệ thống Vi Diệu Pháp
Nhĩ thức thuộc hệ sáu thức, đồng thời liên hệ phân tích xứ, giới và tiến trình tâm.Liên hệ các bộ Vi Diệu Pháp
Nên đối chiếu Pháp Tụ, Phân Tích và tài liệu Theravāda về citta-vīthi khi triển khai chi tiết.Thuật ngữ liên quan
Nhĩ; Âm thanh; Nhĩ môn; ThứcNguồn và ghi chú
Bài giải thích tiếng Việt do ChatGPT biên soạn để học và tra cứu. Không phải nguyên văn kinh điển. Các khẳng định văn bản chi tiết cần được đối chiếu nguồn Theravāda trước khi dùng như trích dẫn.