← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển
THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP
Sắc chấp thủ
Sắc chấp thủ (Pāli: upādinna-rūpa) là một thuật ngữ thuộc phần sắc pháp của Vi Diệu Pháp, dùng để xác định một loại, đặc tính hoặc cách phân loại sắc cụ thể. Khi phân tích rūpa, upādinna-rūpa được hiểu theo tiêu chí được nêu trong chính thu
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.
Giải thích đầy đủ
Sắc chấp thủ (Pāli: upādinna-rūpa) là một thuật ngữ thuộc phần sắc pháp của Vi Diệu Pháp, dùng để xác định một loại, đặc tính hoặc cách phân loại sắc cụ thể.Khi phân tích rūpa, upādinna-rūpa được hiểu theo tiêu chí được nêu trong chính thuật ngữ: loại sắc, chức năng, đặc tính hay phạm vi phân loại. Điều này giúp đặt sắc chấp thủ đúng vị trí trong hệ thống sắc pháp thay vì hiểu như một tên gọi vật lý thông thường.
Cần giữ upādinna-rūpa tách biệt với các mục sắc pháp có bản dịch Việt gần nghĩa nhưng tiêu chí phân loại khác; việc đồng nhất chỉ dựa vào từ Việt có thể làm mất khác biệt kỹ thuật.
Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Sắc chấp thủ là các sắc do nghiệp sinh được trình bày là kết quả gắn với dòng sống đã được nghiệp nắm giữ theo thuật ngữ Abhidhamma.
Giải thích thuật ngữ: Cần tránh hiểu “chấp thủ” ở đây chỉ như hành động tâm lý đang bám víu trong hiện tại. Trong phân loại sắc, upādinna là thuật ngữ kỹ thuật liên hệ đến sắc do nghiệp sinh trong một chúng sinh.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Sắc không chấp thủ; Sắc do nghiệp sinh; Nghiệp; Sắc pháp.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Sắc chấp thủ; upādinna-rūpa.
Phạm vi của mục Sắc chấp thủ (upādinna-rūpa) được giữ theo nhóm RUPA_SAC_PHAP; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.
Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.
Nguồn và ghi chú
B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.