THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP

Sắc không chấp thủ

Pāli: anupādinna-rūpa · Việt: Sắc không chấp thủ

Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.

Giải thích đầy đủ

Sắc không chấp thủ (Pāli: anupādinna-rūpa) là một thuật ngữ thuộc phần sắc pháp của Vi Diệu Pháp, dùng để xác định một loại, đặc tính hoặc cách phân loại sắc cụ thể.

Khi phân tích rūpa, anupādinna-rūpa được hiểu theo tiêu chí được nêu trong chính thuật ngữ: loại sắc, chức năng, đặc tính hay phạm vi phân loại. Điều này giúp đặt sắc không chấp thủ đúng vị trí trong hệ thống sắc pháp thay vì hiểu như một tên gọi vật lý thông thường.

Cần giữ anupādinna-rūpa tách biệt với các mục sắc pháp có bản dịch Việt gần nghĩa nhưng tiêu chí phân loại khác; việc đồng nhất chỉ dựa vào từ Việt có thể làm mất khác biệt kỹ thuật.

Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Sắc không chấp thủ là các sắc không thuộc nhóm sắc chấp thủ trong phép phân loại dựa trên nguồn nghiệp sinh.
Giải thích thuật ngữ: Nhóm này giúp phân biệt các sắc không được xếp là sắc do nghiệp nắm giữ theo nghĩa kỹ thuật. Cặp chấp thủ–không chấp thủ cần được đọc cùng phần nguồn sinh sắc để tránh nhầm với khái niệm thủ trong Duyên khởi.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Sắc chấp thủ; Bốn nguồn sinh sắc; Sắc pháp; Duyên khởi.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Sắc không chấp thủ; anupādinna-rūpa.

Phạm vi của mục Sắc không chấp thủ (anupādinna-rūpa) được giữ theo nhóm RUPA_SAC_PHAP; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.

Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.

Nguồn và ghi chú

B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.

Biên soạn: Tâm Học · Revision 1