← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển
THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP
Sáu nhân
Sáu nhân (Pāli: cha hetū) là một mục thuộc cách phân loại theo nhân trong Vi Diệu Pháp. Mục cha hetū được hiểu qua quan hệ với các căn nhân và số lượng hoặc tính chất của chúng. Tiêu chí này giúp xác định đúng phạm vi thuật ngữ trong phân t
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.
Giải thích đầy đủ
Sáu nhân (Pāli: cha hetū) là một mục thuộc cách phân loại theo nhân trong Vi Diệu Pháp.Mục cha hetū được hiểu qua quan hệ với các căn nhân và số lượng hoặc tính chất của chúng. Tiêu chí này giúp xác định đúng phạm vi thuật ngữ trong phân tích tâm.
Cần giữ cha hetū tách biệt với các thuật ngữ nhân gần nghĩa và với hệ thống duyên nếu tiêu chí Pāli khác nhau.
Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Sáu gốc tâm lý căn bản: tham, sân, si, vô tham, vô sân và vô si.
Giải thích thuật ngữ: Trong Abhidhamma, “nhân” (hetu) ở đây là gốc làm nền cho phẩm chất của tâm, không đồng nghĩa mọi loại nguyên nhân theo nghĩa thông thường. Ba nhân bất thiện là tham, sân, si; ba nhân thiện/tịnh hảo là vô tham, vô sân, vô si.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Nhân; Ba nhân bất thiện; Ba nhân thiện; Tâm hữu nhân.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Sáu nhân; cha hetū.
Phạm vi của mục Sáu nhân (cha hetū) được giữ theo nhóm HETU_NHAN; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.
Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.
Nguồn và ghi chú
B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.