← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển
THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP
Tâm cận hành
Tâm cận hành (Pāli: upacāra-citta) là một loại hoặc nhóm tâm được phân loại trong Vi Diệu Pháp. Thuật ngữ upacāra-citta xác định tâm theo tiêu chí thể hiện trong tên, chẳng hạn chức năng, cảnh, tầng tâm hoặc vị trí trong tiến trình. Khi giả
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.
Giải thích đầy đủ
Tâm cận hành (Pāli: upacāra-citta) là một loại hoặc nhóm tâm được phân loại trong Vi Diệu Pháp.Thuật ngữ upacāra-citta xác định tâm theo tiêu chí thể hiện trong tên, chẳng hạn chức năng, cảnh, tầng tâm hoặc vị trí trong tiến trình. Khi giải thích cần giữ tiêu chí này để không biến mục từ thành mô tả chung về citta.
Cần phân biệt upacāra-citta với các loại tâm có tên Việt gần nhau nhưng khác chức năng hay điều kiện sinh khởi; không nên đồng nhất chỉ vì cùng chứa yếu tố “tâm”.
Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Tâm cận hành là tâm trong tiến trình tiếp cận trạng thái an chỉ theo cách phân tích lộ trình tâm.
Giải thích thuật ngữ: Nó được gọi là cận hành vì nằm gần trạng thái an chỉ. Đây là thuật ngữ kỹ thuật, cần đọc cùng toàn bộ mô hình tiến trình tâm chứ không chỉ dựa vào nghĩa thông thường của chữ “gần”.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Tâm chuẩn bị; An chỉ; Lộ trình tâm.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Tâm cận hành; upacāra-citta.
Phạm vi của mục Tâm cận hành (upacāra-citta) được giữ theo nhóm CITTA_LO_TAM; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.
Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.
Nguồn và ghi chú
B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.