THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP

Tứ niệm xứ

Pāli: cattāro satipaṭṭhānā · Việt: Tứ niệm xứ

Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.

Giải thích đầy đủ

Tứ niệm xứ (Pāli: cattāro satipaṭṭhānā) là mục được xếp trong nhóm Xứ–Giới vì liên quan đến cách phân tích căn, cảnh, thức hoặc các pháp theo āyatana/dhātu.

Ý nghĩa kỹ thuật của cattāro satipaṭṭhānā phải được xác định theo hệ thống phân loại mà thuật ngữ thuộc về. Việc xếp cạnh các mục Xứ–Giới giúp định vị nó trong phân tích nhận thức, nhưng không làm mất tiêu chí riêng của tên Pāli.

Cần tránh đồng nhất cattāro satipaṭṭhānā với một xứ hay một giới khác chỉ vì có quan hệ cùng căn hoặc cùng cảnh.

Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Tứ niệm xứ là bốn nền tảng thiết lập niệm: thân, thọ, tâm và pháp.
Giải thích thuật ngữ: Tứ niệm xứ là một hệ thống thực hành quan sát trực tiếp kinh nghiệm đang diễn ra. Người học không chỉ nghĩ về thân hay tâm mà học cách nhận biết chúng rõ ràng, có niệm và phù hợp với đối tượng. Bốn niệm xứ được trình bày như những lĩnh vực quán sát có liên hệ với sự phát triển định và tuệ.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Thân niệm xứ; Thọ niệm xứ; Tâm niệm xứ; Pháp niệm xứ; Niệm.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Tứ niệm xứ; cattāro satipaṭṭhānā.

Phạm vi của mục Tứ niệm xứ (cattāro satipaṭṭhānā) được giữ theo nhóm AYATANA_DHATU_XU_GIOI; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.

Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.

Nguồn và ghi chú

B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.

Biên soạn: Tâm Học · Revision 1