VI DIỆU PHÁP
Abhidhamma Piṭaka · Pāli · Việt · English · Chú giải
Đọc:

← Kho Thuật ngữ · Xem mục Từ điển

THUẬT NGỮ VI DIỆU PHÁP

Pháp bất tương ưng

Pāli: vippayutta-dhamma · Việt: Pháp bất tương ưng

Pháp bất tương ưng (Pāli: vippayutta-dhamma) là thuật ngữ chỉ quan hệ ly tương ưng, tức một pháp hoặc loại tâm được phân loại theo việc không tương ưng với yếu tố nêu trong tên. Tiêu chí vippayutta trong vippayutta-dhamma dùng để xác định s
Phần giải thích trên trang này là nội dung biên soạn để học và tra cứu; không mặc nhiên được xem là nguyên văn lời Phật hay nguyên văn kinh điển.

Giải thích đầy đủ

Pháp bất tương ưng (Pāli: vippayutta-dhamma) là thuật ngữ chỉ quan hệ ly tương ưng, tức một pháp hoặc loại tâm được phân loại theo việc không tương ưng với yếu tố nêu trong tên.

Tiêu chí vippayutta trong vippayutta-dhamma dùng để xác định sự vắng mặt của quan hệ tương ưng cụ thể trong cấu trúc tâm. Đây là tiêu chí kỹ thuật để phân nhóm, không đơn giản là sự tách rời theo nghĩa không gian.

Cần phân biệt vippayutta-dhamma với sampayutta – tương ưng – và với các mục ly tương ưng khác; yếu tố được nói là không tương ưng phải được giữ đúng theo tên Pāli.

Định nghĩa tra cứu của mục này nêu: Các pháp được xét là không tương ưng theo tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng cho quan hệ đang phân tích.
Giải thích thuật ngữ: Bất tương ưng không nhất thiết có nghĩa hai pháp hoàn toàn không liên hệ; chúng vẫn có thể liên hệ bằng một loại duyên khác.
Thuật ngữ liên hệ để đối chiếu: Abhidhamma; Dhamma; Tika; Duka; Hetu; Paṭṭhāna.
Dạng tên/biệt danh đang lưu trong từ điển: Pháp bất tương ưng; vippayutta-dhamma.

Phạm vi của mục Pháp bất tương ưng (vippayutta-dhamma) được giữ theo nhóm SAMPAYOGA_RELATIONS; khi tra cứu cần ưu tiên chính định nghĩa của mục này thay vì suy rộng từ các thuật ngữ cùng nhóm.

Phần diễn giải này là nội dung biên soạn tiếng Việt phục vụ học và tra cứu Vi Diệu Pháp; không được trình bày như nguyên văn kinh điển khi chưa có dẫn nguồn văn bản cụ thể.

Nguồn và ghi chú

B005 editorial explanatory article; source-family provenance reviewed in PASS26; no fabricated canonical quotation or exact locator.

Biên soạn: Tâm Học · Revision 1